Podkarpackie cerkwie będą przekazane prawosławnym

Dorota Mękarska
Prawosławna cerkiew katedralna w Sanoku.
Prawosławna cerkiew katedralna w Sanoku. Fot. Dorota Mękarska
21 cerkwi na Podkarpaciu i w Małopolsce zostanie przekazanych Polskiemu Autokefalicznemu Kościołowi Prawosławnemu, który od 1989 roku zabiega o prawo własności do tych świątyń.

Chodzi o pounickie cerkwie, które po Akcji "Wisła" i delegalizacji Kościoła Greckokatolickiego, przejął na własność skarb państwa, a prawosławni w użytkowanie. Jednakże do formalnego przekazania tytułu własności Polskiemu Autokefalicznemu Kościołowi Prawosławnemu nigdy nie doszło.

Tzw. ustawa "cerkiewna" z 1991 roku o stosunku państwa do PAKP wyłączyła z przekazania cerkwie pounickie, min. cerkiew katedralną w Sanoku, w Zagórzu, Morochowie, Komańczy, Wysowej, Hańczowej, Leszczynach, Kołowcu i w Przemyślu.

Miała się tym zająć odrębna ustawa, ale prace nad nią wstrzymano. Wzbudziło to wśród hierarchów prawosławnych i wśród wiernych, którzy odbudowywali i remontowali te świątynie, ponosząc duże nakłady finansowe, poczucie krzywdy.

Metropolita Sawa składa skargę

W roku 2002 grekokatolicy zaproponowali kompromisowe rozstrzygnięcie sporu polegające na uzyskaniu przez nich prawa własności do czterech z 23 świątyń. Prawosławni mieli otrzymać 19 cerkwi. Propozycja została jednak odrzucona.

Zwierzchnik PAKP w 2003 roku skierował skargę do Trybunału Konstytucyjnego, a po wydaniu przez niego niekorzystnego dla Cerkwi Prawosławnej wyroku, do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu. Metropolita wskazywał na nierówne traktowanie wspólnot wyznaniowych w Polsce. Skarga została jednak wycofana, gdyż rząd polski w 2008 roku podjął kroki w celu uregulowani tej kwestii.
Ziemia pod cerkwiami na własność

Według ustawy, ziemia pod 21 cerkwiami użytkowanymi przez prawosławnych, stanie się formalnie własnością PAKP. Ustawa przewiduje, iż tylko jedna cerkiew, w Bielance, przejdzie na własność Kościoła Greckokatolickiego. Prawosławni mają za nią otrzymać odszkodowanie. Z kolei Kościół Greckokatolicki, dzięki ustawie, otrzyma prawo do odszkodowania za dwie cerkwie będące historycznie jego własnością. Koszt odszkodowań ma pokryć Skarb Państwa.

Z ustawy została wyłączona cerkiew na Świętej Górze Jawor w Wysowej, w sprawie której toczy się ostry spór między prawosławnymi a grekokatolikami.

Wideo

Komentarze 13

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

p
pniok Rzeszowski
Zapewne na podstawie Pana wiedzy Franciszek Kotula napisał książkę "Tamten Rzeszów".

Niewielka roznica w latach pomiedzy nami. Z jego synem jestem rowiesnik.
k
kusy
Czy Ty wiesz dokad siega PRAWDZIWY Rzeszow ?
Od mostu na Wisloku poprzez parowozownie, Marszalkowska z palacem Jedzrejowiczow,przejazd kolejowy kolo jajczarni, dworzec Rzeszow Staroniwa, park na Dabrowskiego, Zamek, kapusciarnia, szpital i stary cmentarz !!
Reszta to poprzylepiane do miasta i dobudowane w latach powojennych.
Zalesie to Zadupie i to jeszcze jakie !!

Zapewne na podstawie Pana wiedzy Franciszek Kotula napisał książkę "Tamten Rzeszów".
p
pniok Rzeszowski
Widzę ,że miasto znasz na tyle ,ile widzisz zza szyb autobusu .

Czy Ty wiesz dokad siega PRAWDZIWY Rzeszow ?
Od mostu na Wisloku poprzez parowozownie, Marszalkowska z palacem Jedzrejowiczow,przejazd kolejowy kolo jajczarni, dworzec Rzeszow Staroniwa, park na Dabrowskiego, Zamek, kapusciarnia, szpital i stary cmentarz !!
Reszta to poprzylepiane do miasta i dobudowane w latach powojennych.
Zalesie to Zadupie i to jeszcze jakie !!
k
kusy
A osiedle Zimowit to gdzie ?
Na Zalesiu/Zadupiu !!

Widzę ,że miasto znasz na tyle ,ile widzisz zza szyb autobusu .
r
robol z miasta
Na Oś. Zimowit.

A osiedle Zimowit to gdzie ?
Na Zalesiu/Zadupiu !!
k
kusy
A katedra to gdzie niby stoi ?
Na Zadupiu ?

Na Oś. Zimowit.
r
robol z miasta
To na Zalesiu w Rzeszowie nie będzie kościoła???

A katedra to gdzie niby stoi ?
Na Zadupiu ?
k
kusy
To na Zalesiu w Rzeszowie nie będzie kościoła???
m
muzyk
Co by nie mówić o kosztach remontów, niewątpliwie poniesionych przez prawosławnych, kościół prawosławny stosuje obłudną politykę podwójnych standardów. Państwo polskie, mające historyczne kompleksy wobec prawosławnych (burzenie świątyń na Wołyniu i Podlasiu, co nijak się ma do Łemkowyny), woli kosztem grekokatolików jakoś naprawić historyczne błędy, licząc na to, że grekokatolicy - to katolicy, a katolicy w tym kraju i tak są uprzywilejowani.
Sęk w tym, że grekokatolicy - to niezupełnie katolicy. Przynajmniej, nie rzymskokatolicy. To osobny kościół, osobne wyznanie, które w pewnym momencie postanowiło zawrzeć unię ze Stolicą Apostolską (podobnie jak i część Kościoła Ormiańskiego). Jednak ten kościół historycznie nie ma nic wspólnego z rozpowszechnionym w Polsce kościołem rz.-katolickim, bo nie z niego się wywodzi, a już tym bardziej nie ma nic wspólnego z jego stanem posiadłości, własności, finansów itd. Więc pytam się, z jakiej paki kosztem grekokatolików odpowiada się za prawosławne cerkwie zabrane na rzecz kościoła rzymskokatolickiego lub zniszczone przez państwo polskie? Tylko dlatego, że nie stoi za tym wpływowy patriarcha Moskwy lub Konstantynopola, a i dla Papieża "unici" są dziećmi przybranymi, cudzą krwią?

OK, niech tak, ale proszę nikomu nie wmawiać, że ma to coś wspólnego z prawem!

---
Organ music
Res Sacra Miser
n
nie-postronny
a w imie czego mordowano całymi wioskami unitów na Podlasiu? W imię cara rosyjskiego i patriarchy? W Polsce prawosławie źle sie kojarzy - z Moskwą i jej agresja wobec Polski, bo gdzie weszła Rosja, to swa dominację utrwalała prawosławnymi cerkwiami

W dniu 30.11.2009 o 16:43, POSTRONNY napisał:

Czy wy wiecie co piszecie?przecież prawosławny czy unita wierzy w tego samego Boga,obrzadek podobny,tylko ten pierwszy ma tą wadę że nie składa hołdów i kasy papierzowi tylko mają swego patriarchę i jeszcze głębszą wiarę od papistów , najwiecej cerkwi to zniszczyli prawdziwi katolicy za panowania 2 RP, historia nieda się oszukać , może by tak wspomnieć rok 1938? i otworzyć ludziom oczy,jak to polskie wojsko i policja palili cerkwie w imię czego? pytam.

P
POSTRONNY
Czy wy wiecie co piszecie?przecież prawosławny czy unita wierzy w tego samego Boga,obrzadek podobny,tylko ten pierwszy ma tą wadę że nie składa hołdów i kasy papierzowi tylko mają swego patriarchę i jeszcze głębszą wiarę od papistów , najwiecej cerkwi to zniszczyli prawdziwi katolicy za panowania 2 RP, historia nieda się oszukać , może by tak wspomnieć rok 1938? i otworzyć ludziom oczy,jak to polskie wojsko i policja palili cerkwie w imię czego? pytam.
w
wasyl
prawosławni wyciągaja rękę po cudze, po własnośc Kościoła unickiego. W latach dwudziestych i trzydziestych XX w. prawosławie siało zamęt na Łemkowszczyźnie - wysyłało tu swoich apostołów i pieniądze z emigracji z USA, po latach znowu wracają do swoich metod. Oj biedny ten lud, ciagle manipulowany, jedni robią z nich Ukraińców (nawet władyka Iwan), a inni znowu chca ich podporządkować Moskwie, a oni po prostu sa Łemkami albo Rusinami.
~jas~
Komunistyczne wladze zdelegalizowaly Kosciol unicki i przekazaly przemoca jego swiatynie prawoslawnym - czy moze to byc podstawa prawa w wolnym kraju? To ze prawoslawni sie domagaja, to chyba nie wszystko. Skoro byly to koscioly unickie, to te wspolnoty maja do nich pierwszenstwo, zwlaszcza jesli wierni tego Kosciola tam mieszkaja. Tego wymaga sprawiedliwosc. Prawoslawnym nalezy przypomniec zasade, ktora sami wyznaja o "kanonicznosci" terenow. To tereny na pewno nie sa kanonicznie prawoslawne. Unici mieli do wyboru: stac sie rzymsko-katolikami lub prawoslawnymi. Czesc wskutek owczesnej wrogosci do Polakow wybralo prawoslawie jako w ich mniemaniu mniejsze zlo. Wolny wybor jednak to nie byl.
Dodaj ogłoszenie