Tarnobrzeg. Niezwykle cenne dokumenty żydowskie ktoś przesłał w szarej kopercie do muzeum! (ZDJĘCIA)

Marcin Radzimowski
Marcin Radzimowski

Wideo

Zobacz galerię (27 zdjęć)
Dokumenty sądowe, akt zawarcia małżeństwa z końca XIX wieku, porozumienie przedślubne (intercyza) i nie tylko. To wszystko znaleziono w szarej kopercie, którą ktoś anonimowo przesłał do Muzeum HistorycznegoMiasta Tarnobrzega. - To fantastyczne, unikatowe rzeczy - zachwyca się dyrektor muzeum, doktor Tadeusz Zych.

To jeden z niewielu przypadków, kiedy ktoś anonimowo przekazuje dary dla muzeum.
- W tamtym tygodniu przyszedł do nas list, w szarej dużej kopercie, bez nazwiska nadawcy. Po jego otwarciu okazało się, że wewnątrz jest kilkanaście niezwykłych dokumentów związanych z historią tarnobrzeskich Żydów - nie kryje radości doktor Tadeusz Zych, dyrektor Muzeum Historycznego Miasta Tarnobrzega. - To rzeczy fantastyczne, pokazujące fragment historii Żydów tarnobrzeskich. Dla nas ważne podwójnie. Po pierwsze dlatego, że Żydzi do początków XX wieku stanowili większość mieszkańców Tarnobrzega. Po drugie, mimo że to była większość mieszkańców miasta, nasze muzeum posiada bardzo mało judaików, czyli przedmiotów związanych z historią Żydów.

Jak wyjaśnia doktor Zych, ta mała liczba judaików bierze się z kilku powodów. - Po pierwsze zagłada Żydów to zagłada nie tylko fizyczna osób, ale to również wszystkiego tego, co Żydom towarzyszyło - wyjaśnia historyk. - Żydzi, kiedy byli wyrzucani z Tarnobrzega na początku października 1939 roku, mogli zabrać ze sobą tylko to, co unieśli w rękach, co zostało im dozwolone do zabrania. Wszystkie inne rzeczy pozostały w domach.

Po drugie domy pożydowskie zostały bardzo szybko przejęte - najpierw przez Niemców i ogołocone z wszystkich wartościowych przedmiotów, a następnie przejęte przez tych, którzy z różnych powodów pojawili się w Tarnobrzegu i szukali mieszkania, jak chociażby przesiedleni z Rawicza w grudniu 1939 roku (około tysiąca osób). Dla nowych właścicieli mieszkań żydowskich te przedmioty, a szczególnie dokumenty, nie stanowiły żadnej wartości, więc się tego zazwyczaj pozbywali.

- Trzeci powód to taki, że to, co przetrwało wojnę i śmiem twierdzić znajduje się jeszcze w Tarnobrzegu, jest ukrywane. Ludzie nie chcą się tym chwalić, po prostu boją się oskarżeń, że jeśli przyjdą i pokażą dokument żydowski to ktoś pomyśli, iż zajął majątek żydowski, że na majątku żydowskim się dorobił - dodaje doktor Tadeusz Zych. - Tym bardziej korzystając z okazji chcę temu anonimowemu darczyńcy serdecznie podziękować, bo mógł to wyrzucić, mógł spieniężyć, a zdecydował się przesłać do naszego muzeum. I jednocześnie chcę zaapelować do innych osób: jeżeli mają jakiekolwiek rzeczy związane z historią Tarnobrzega, oczywiście nie tylko te żydowskie, jakiekolwiek rzeczy, jakikolwiek dokument wydający się nieistotny, nieważny, to żeby zamiast wyrzucić na śmietnik, zamiast spalić, przekazali do muzeum.

Dyrektor muzeum dodaje, że okres ostatnich kilku miesięcy był bardzo dobry pod tym względem. Swoje zbiory - bezcenne, fantastyczne dokumenty czy zdjęcia związane z historią miasta przekazali między innymi Anna Żarów, Marek Freyer czy Marek Oko.
W szarej kopercie, którą ktoś 12 maja wysłał z Tarnobrzega, znajdowały się między innymi sporządzone odręcznie akt zawarcia małżeństwa, przedmałżeńska intercyza (w języku polskim) czy list w języku hebrajskim. To dla historyków i muzealników niezwykle cenne skarby. Na jednym z dokumentów jest pieczęć austro-węgierska ze sznureczkiem żółto-czarnym (barwy Cesarstwa Austrii). Na jednym z dokumentów jest podpis adwokata i burmistrza Tarnobrzega, doktora Antoniego Surowieckiego oraz notariusza Antoniego Ruzamskiego, ojca znakomitego malarza związanego z Tarnobrzegiem, Mariana Ruzamskiego.

Materiał oryginalny: Tarnobrzeg. Niezwykle cenne dokumenty żydowskie ktoś przesłał w szarej kopercie do muzeum! (ZDJĘCIA) - Echo Dnia Podkarpackie

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3