Nasza Loteria - pasek na kartach artykułów

Kosy to popularne ogrodowe ptaki. Już rozlegają się ich śpiewy. Te leśne ptaki pokochały miasta i wsie. Zobacz, jak żyją

Katarzyna Laszczak
Katarzyna Laszczak
Wideo
od 7 lat
Wśród ptaków, które odwiedzają nasze ogrody zimą i latem, trudno nie zauważyć kosów. Bywają także mieszkańcami osiedli i parków miejskich. Te sympatyczne i pięknie śpiewające ptaki postawiły bowiem na życie w sąsiedztwie człowieka. Sprawdź, jak wyglądają kosy, co jedzą i czy odlatują na zimę.

Spis treści

Kos – jak wygląda ten ptak?

Kosy to jedne z najbardziej popularnych i charakterystycznych ptaków, które zamieszkują nasze bezpośrednie otoczenie. Są średniej wielkości, bo dorastają do 24-27 cm, mają dość długie ogony.

Bardzo łatwo odróżnić samca kosa od samicy. Samce mają czarne upierzenie, kontrastujące z intensywnie żółtym lub nawet pomarańczowym dziobem oraz otoczką wokół oka, która jest w tym samym kolorze. Natomiast samice mają bardziej stonowane barwy – ich pióra są szarobrązowe, z cętkami na piersi i brzuchu. Mają też brązowożółty dziób. Młode kosy upierzeniem przypominają samice.

Kosy chętnie mieszkają w ogrodach. To pięknie śpiewające ptaki.
Kosy chętnie mieszkają w ogrodach. To pięknie śpiewające ptaki. pixabay.com

Z lasu do miasta. Jak kos został mieszczuchem

Kosy w niektórych regionach są liczne, jednak trzeba pamiętać, że jest to gatunek pod ochroną. Te ptaki do nie tak dawna żyły wyłącznie w lasach. Ale z czasem doceniły pewną wygodę „miejskiego życia” – przede wszystkim łatwiejszy dostęp do pokarmu i zaczęły przenosić się w pobliże człowieka. Obecnie część kosów nadal żyje w lasach, ale powstała spora populacja zamieszkująca ogrody, parki, skwery i wszelkiego rodzaju miejskie oraz wiejskie zarośla. Mówi się nawet o kosach leśnych i miejskich, które różnią się nieco zwyczajami i zachowaniem.

Czy kosy odlatują na zimę?

Kosy niekiedy odlatują na zimę, ale nie zawsze korzystają z te możliwości. Częściej migrują ptaki zamieszkujące lasy, jednak nie odlatują daleko – wybierając bardziej południowe regiony Europy. Kosy „miejskie” przeważnie zostają z nami na zimę. Odlatuje tylko mała część, przy czym częściej migrują samice. Samce pozostają, pilnując swoich terytoriów.

Co jedzą kosy?

Kosy są wszystkożerne. Chętnie zjadają różne bezkręgowce, w tym dżdżownice, chrząszcze, pędraki. Jeśli mieszkają w ogrodzie, często towarzyszą ogrodnikom przekopującym ziemię, w oczekiwaniu na swoje przysmaki (podobnie zachowują się rudziki). Nie gardzą też owadami, ślimakami, pajęczakami, a nawet drobnymi kręgowcami.

Ale w jadłospisie kosów pewną rolę odgrywa pokarm roślinny, w tym w szczególności owoce. Gustują m.in. w jarzębinach, głogu, czarnym bzie, kalinie, ligustrze itp., a zimą chętnie zjadają owoce bluszczu. W tym pnączu chętnie też gniazdują. Nie pogardzą też jabłkami czy różnymi innymi owocami uprawnymi, jednak ponieważ latem mają dostęp do pokarmu mięsnego, nie robią dużych szkód w uprawach. Często można je spotkać skaczące po trawnikach lub szperające wśród opadłych liści w poszukiwaniu pokarmu.
Dokarmiając ptaki zimą, warto pamiętać o wyłożeniu dla kosów kawałków jabłek.

Polecamy: Ozdobią ogród i nakarmią ptaki. Posadź te drzewa i krzewy ozdobne, a twój ogród będzie piękny i pożyteczny

Kosy to ptaki śpiewające

Kosy należą do pięknie śpiewających ptaków, a pieśni, którymi popisują się samce, są dość łatwo rozpoznawalne. Ich śpiewów można posłuchać przede wszystkim wiosną – przed świtem lub zmierzchem. Do naturalnego repertuaru dźwięków często włączają zasłyszane w okolicy, więc można usłyszeć nawet dźwięk… piły mechanicznej czy dzwonek komórki.

Samce kosów śpiewem przywabiają partnerki, ale też „ogłaszają” zasięg swego terytorium. W miastach, gdzie jest hałas, mogą śpiewać głośniej niż na bardziej zacisznych obszarach. Miejskie warunki mogą też wpływać na termin śpiewu, bo na ptaki myląco działają latanie. Dlatego można je usłyszeć nawet w nocy. Samice kosów nie śpiewają, ale i one wydają dźwięki, m.in. kiedy chcą odstraszyć intruza, czy ostrzec przed niebezpieczeństwem.

Gdzie kosy robią gniazda i kto wysiaduje młode?

Kosy często zakładają gniazda w ogrodach i wszelkich innych miejscach, gdzie znajdą zarośla. Nieckowate gniazda budują samice – plotą je m.in. gałązek, ale uszczelniają też ziemią, mchem, trawą itp. Najczęściej lokują je niezbyt wysoko. W sezonie ptaki mogą mieć kilka lęgów – w przypadku „miejskich” kosów – nawet do czterech. Jajka i pisklęta wysiaduje samica, a w czasie, gdy się pożywia, „domu” pilnuje samiec. Natomiast młode są karmione przez oboje rodziców, a dokarmiane są również ptaki, które opuściły już gniazda.

Zanim do tego dojdzie do zakładania gniazd, ptaki łączą się w pary, najczęściej monogamiczne. Samce w tym okresie są dość wojownicze i mogą toczyć walki z konkurentami. Natomiast samice przekonują do siebie śpiewem oraz odpowiednimi podbiegami i skinieniami głowy. Poza okresem lęgowym kosy mogą tworzyć grupy i wspólnie żerować, choć i wtedy mogą zdarzać się bójki i przepychanki między nimi.

Czym się różni szpak od kosa?

Kosy są często mylone ze szpakami, jednak mają od nich dłuższe ogony oraz mocniejszą budowę. Nie mają też charakterystycznej dla szpaków opalizujących lub wyraźnie cętkowanych piór. Szpaki nie mają też tak żółtych dziobów jak samce kosów.

Wybrane źródła
ekologia.pl
Kruszewicz, A., Ptaki Polski od A do Ż, Warszawa 2010
ptakipolski.pl

Polecjaka Google News - RegioDom

Wypoczywaj w ogrodzie

Materiały promocyjne partnera

Dołącz do nas na Facebooku!

Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!

Polub nas na Facebooku!

Dołącz do nas na X!

Codziennie informujemy o ciekawostkach i aktualnych wydarzeniach.

Obserwuj nas na X!

Kontakt z redakcją

Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?

Napisz do nas!

Materiał oryginalny: Kosy to popularne ogrodowe ptaki. Już rozlegają się ich śpiewy. Te leśne ptaki pokochały miasta i wsie. Zobacz, jak żyją - RegioDom.pl

Wróć na nowiny24.pl Nowiny 24