Zobacz, jakie skarby znajduje się pod ziemią podczas budowy dróg m.in. na Podkarpaciu [ZDJĘCIA]

Bartosz Gubernat
Bartosz Gubernat
Podczas wykopalisk poprzedzających budowę dróg archeolodzy znajdują mnóstwo ciekawych przedmiotów. To m.in. dawne monety, biżuteria, naczynia i narzędzia. Zdarzają się także znaleziska ludzkich szczątków i dawnych budowli. Archiwum GDDKiA
Budowę dróg poprzedzają badania i wykopaliska prowadzone przez archeologów. Zobacz, jakie skarby znajdują fachowcy podczas wykopów.

W ziemi ukryte są ślady historii sięgające wielu tysięcy lat wstecz. Budowa drogi mogłaby doprowadzić do zniszczenia cennych zabytków, dlatego bardzo często wykonywane są ratownicze badania archeologiczne. Konieczność zlecania i finansowania badań archeologicznych przez GDDKiA na terenach planowanych i istniejących dróg krajowych i autostrad wynika z obowiązującego prawa.

- Informacje o zabytkach, czy też dobrach kultury, pojawiają się już na wczesnych etapach przygotowania inwestycji, podczas wielokierunkowych i wieloaspektowych analiz i konsultacji, w które zaangażowani są między innymi wojewódzcy konserwatorzy zabytków. Kompleksowość i kompletność danych uzyskiwanych na etapie przygotowania inwestycji jest istotna z punktu widzenia inwestora. Na ich podstawie można lepiej realizować prace projektowe oraz zaplanować i oszacować koszty oraz czas niezbędnych badań archeologicznych - informuje GDDKiA.

System realizacji badań archeologicznych wykorzystywany w GDDKiA opiera się na tradycyjnym podziale na badania: rozpoznawcze, wykopaliskowe i tzw. nadzory prowadzone już w trakcie prac budowlanych.

Zbiorowe groby dzieci i czaszka z monetą w ustach. Niezwykłe...

Szczególny nacisk kładziony jest na badania rozpoznawcze (tzn. badania powierzchniowe i sondażowe), wykonywane tradycyjnie, lecz wspierane nowoczesnymi metodami. Wykorzystywany jest m.in. laserowy skaning powierzchni (tzw. LiDAR - Light Detection and Ranging), analiza zdjęć lotniczych (lub dostępnych zdjęć satelitarnych), czy też programowe użycie wykrywaczy metali (np. na terenach z utrudnioną obserwacją lub na obszarach pól bitewnych).

W uzasadnionych przypadkach stosuje się również inne rodzaje metod poszukiwawczych, takie jak badanie próbek na podwyższoną obecność fosforu albo badania podwodne z użyciem sonaru.

GDDKiA informuje, że badaniami powierzchniowymi obejmuje się pas planowanej drogi wraz z przylegającym terenem. Rozpoznawcze badania wąskoprzestrzenne, tzw. sondaże, zazwyczaj wykonuje się na powierzchni 1 ara w formie otwartego wykopu. Istnieją różne zastosowania tej metody badań - np. rozpoznanie ograniczone tylko do terenu stanowisk archeologicznych czy też rozpoznawanie wyłącznie miejsca potencjalnego osadnictwa pradziejowego. Ich zakres i sposób stosowania zależy każdorazowo od decyzji wojewódzkiego konserwatora zabytków, który następnie otrzymuje wyniki tych badań. Stanowią one podstawę do określenia lokalizacji i zasięgu kolejnych badań, tym razem wykopaliskowych.

Czytaj także

Ostatni etap prac archeologicznych, z którym mamy do czynienia podczas realizacji inwestycji drogowych, to wspominany już nadzór nad robotami ziemnymi. W przypadku odkrycia przez nadzór archeologiczny zabytku ruchomego lub nieruchomego, właściwy miejscowo wojewódzki konserwator zabytków, po oględzinach, w drodze decyzji wstrzymuje roboty budowlane i nakazuje wykonanie ratowniczych badań wykopaliskowych na wskazanym terenie. Odkryte przez nadzór stanowiska archeologiczne i związane z nimi przestoje prac budowlanych mają istotny wpływ na realizację inwestycji. Ten etap prac archeologicznych może generować najwięcej wydatków dla inwestora. Wynika to nie tyle z samej wartości badań, ale z wysokości roszczeń firm budowlanych.

Zobacz, jakie skarby znajduje się pod ziemią podczas budowy ...

Badania archeologiczne w trakcie przygotowania inwestycji drogowej to również odkrywanie dóbr współczesnej kultury takich jak: zapomniane, porzucone i niszczejące cmentarzyska, mogiły wojenne, mogiły i pochówki pod przydrożnymi krzyżami i kapliczkami, archeologia industrialna, fortyfikacje polowe, obozy jenieckie, pola bitew gęsto rozsiane na terenie Polski.

- W ciągu ostatnich dwudziestu lat na inwestycjach drogowych finansowanych przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad odkryto i przebadano tysiące stanowisk archeologicznych. Wśród nich były takie, które zmieniły nasze wyobrażenie o przeszłości, a ich wartość naukowa i poznawcza jest wyjątkowa. Nawet stanowiska pozornie ubogie, które dawniej nie cieszyły się zainteresowaniem naukowców, obecnie - badane na inwestycjach GDDKiA przynoszą znaczne korzyści naukowe - informuje GDDKiA.

Czytaj także

Zupełnie wyjątkowym w skali historii Polski jest stanowisko w miejscowości Bodzia (na Kujawach), na którym odkryto pozostałości cmentarzyska elit państwa wczesnopiastowskiego. Warto również wymienić inne interesujące odkrycia. W miejscowościach Domasław oraz Dunino (oba na Dolnym Śląsku), odkryto bardzo bogato wyposażone groby datowane na wczesny okres epoki żelaza. Ponadto w miejscowości Wtórek (w Wielkopolsce) odkryto skarby monet rzymskich ukryte na terenie dawnej osady mieszkalnej.

Podczas prac archeologicznych na budowie odcinka drogi ekspresowej S19 Podgórze-Kamień odkryto 115 grobów szkieletowych. Fachowcy natrafili m.in. na groby z ludzkimi szczątkami znajdujące się na terenie Gór Kościelnych, pasma wzniesień w Jeżowem, gdzie w roku 1604 został erygowany pierwszy kościół parafialny.

W mazowieckich miejscowościach Krze Duże oraz Nagoszewie przebadano niezwykle dobrze zachowane pozostałości wsi z okresu średniowiecza i wczesnej nowożytności.

Podczas budowy S8 na odcinku Paszków - Przeszkoda odkryto szczątki ludzkie na posesji kościoła pw. św. Klemensa w Nadarzynie. Archeolodzy odkryli, ekshumowali i zabezpieczyli szczątki ok. 3000 osób. Szacuje się, że odkryty fragment cmentarza przykościelnego funkcjonował od XVII do początku XIX wieku.

Z kolei w trakcie budowy S17 na odcinku Skrudki - Kurów Zachód przebadano plac bitwy pod Żyrzynem stoczonej z rosyjskim odziałem przez uczestników Powstania Styczniowego. Odkryto nie tylko pozostałości po stoczonej bitwie, ale także zbiorową mogiłę ok. 80 żołnierzy armii carskiej. Po ekshumacji szczątki pokonanych żołnierzy spoczęły na cmentarzu w Baranowie, tym samym na którym niemal 155 lat temu pochowano czternastu powstańców styczniowych z oddziałów dowodzonych przez pułkownika Michała Heydenreich’a „Kruk”, którzy zginęli w trakcie bitwy lub na skutek odniesionych w niej ran.

W Wiązownie pod Warszawą, także przy budowie S17, okryto pozostałości umocnień obronnych wykorzystywanych podczas dwóch wojen światowych oraz podczas Bitwy Warszawskiej z 1920 roku.


Zobacz, co archeolodzy z Rzeszowa odkryli na terenie nieistniejącej już wsi Łupków [WIDEO]

Wideo

Komentarze

Komentowanie artykułów jest możliwe wyłącznie dla zalogowanych Użytkowników. Cenimy wolność słowa i nieskrępowane dyskusje, ale serdecznie prosimy o przestrzeganie kultury osobistej, dobrych obyczajów i reguł prawa. Wszelkie wpisy, które nie są zgodne ze standardami, proszę zgłaszać do moderacji. Zaloguj się lub załóż konto

Nie hejtuj, pisz kulturalne i zgodne z prawem komentarze! Jeśli widzisz niestosowny wpis - kliknij „zgłoś nadużycie”.

Podaj powód zgłoszenia

Nikt jeszcze nie skomentował tego artykułu.
Dodaj ogłoszenie

Wykryliśmy, że nadal blokujesz reklamy...

To dzięki reklamom możemy dostarczyć dla Ciebie wartościowe informacje. Jeśli cenisz naszą pracę, prosimy, odblokuj reklamy na naszej stronie.

Dziękujemy za Twoje wsparcie!

Jasne, chcę odblokować
Przycisk nie działa ?
1.
W prawym górnym rogu przegladarki znajdź i kliknij ikonkę AdBlock. Z otwartego menu wybierz opcję "Wstrzymaj blokowanie na stronach w tej domenie".
krok 1
2.
Pojawi się okienko AdBlock. Przesuń suwak maksymalnie w prawą stronę, a nastepnie kliknij "Wyklucz".
krok 2
3.
Gotowe! Zielona ikonka informuje, że reklamy na stronie zostały odblokowane.
krok 3